tre cime

Więzadło krzyżowe przednie (ACL) jest jednym z najważniejszych więzadeł stawu kolanowego odpowiedzialnym za bierną stabilizację kolana w płaszczyźnie strzałkowej. Najczęściej do zerwania ACL dochodzi podczas aktywności sportowej przy urazie koślawiącym kolano.

Podstawą rozpoznania jest badanie podmiotowe (wywiad z pacjentem) i przedmiotowe.

Z istotnych danych jakie można uzyskać w trakcie rozmowy z pacjentem to:

  • zwykle pośredni mechanizm urazu z charakterystycznym uczuciem trzasku w kolanie w chwili kontuzji,
  • pourazowy krwiak śródstawowy,
  • uczucie „uciekania kolana” – subiektywny brak kontroli nad stawem  (tak też definiujemy niestabilność).

W badaniu przedmiotowym najważniejsze są trzy testy:

  • dodatni test szuflady przedniej (wysuwanie piszczeli spod uda: do 5 mm – I st. , 5-10 mm – II st., powyżej 10 mm – III st.),
  • dodatni test Lachmana,
  • test Pivot Shift.

Leczeniem z wyboru w przypadku całkowitego zerwania ACL i objawowej niestabilności jest zabieg artroskopowej rekonstrukcji. Obecnie w moim odczuciu optymalne jest zastosowanie przeszczepu allogenicznego  (z banku tkanek) ze stabilizacją przeszczepu systemem śrub biowchłanialnych. Aktualnie stosowanym przeze mnie systemem jest system BILOK (przebieg operacji możliwy jest do prześledzenia na mojej stronie www.ambroziak-ortopedia.pl w okienku multimedia).


Materiał z banku tkanek (fot. www.ambroziak-ortopedia.pl)

W przypadku częściowego uszkodzenia ACL czasami udaje się uniknąć rekonstrukcji. Leczenie polega na artroskopowym obkurczeniu więzadła. Zabieg jest stosunkowo mało inwazyjny i umożliwia szybki powrót do sprawności.

Optymalny czas na rekonstrukcje ACL przypada między 6. tygodniem a 6. miesiącem od urazu. Długie zwlekanie może doprowadzić do wtórnych uszkodzeń tj.: uszkodzenia łąkotek, chrząstki stawowej.

Nie ma jednak wskazań do rekonstrukcji bezpośrednio po kontuzji w ramach tzw interwencji  na ostrym dyżurze.


Rekonstrukcja więzadła krzyżowego (fot. www.ambroziak-ortopedia.pl)

Musimy pamiętać, że za stabilność kolana odpowiadają stabilizatory czynne (mięśnie) oraz bierne (więzadła, torebka stawowa). Aby uniknąć kontuzji jedną z najlepszych form profilaktyki jest wzmocnienie stabilizatorów czynnych. Pisząc „wzmocnienie”, mam na myśli głównie ich usprawnienie przez tzw. trening motosensoryczny.

Nauczenie naszych mięśni, aby odpowiednio szybko i mocno napinały się w chwili zadziałania siły skręcającej nasz staw jest kluczem do zwiększenia naszego bezpieczeństwa na stoku i do uchronienia nas przed kontuzją.

O Autorze

Wybitny chirurg ortopeda traumatolog. Absolwent Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Doświadczenie zdobyte w USA umożliwiło mu zastosowanie przeszczepów allogenicznych (przeszczepy ze zwłok z banku tkanek) w pierwotnych jak i rewizyjnych rekonstrukcjach więzadeł krzyżowych, których rocznie wykonuje ponad 400. Na blogu dzieli się informacjami na temat optymalnego treningu w celu zminimalizowania ryzyka odniesienia kontuzji, diagnostyki po urazach oraz metod leczenia.

Podobne posty

  • junior

    proszę jeszcze podać ćwiczenia oraz sposoby ich wykonania, jakie wzmacniają mięśnie kolan….!

  • @junior: Musisz zainteresować się treningiem sensomotorycznym, czyli z wprowadzeniem elementów niestabilnych, takich jak: dmuchane piłki, berety rehabilitacyjne itp. Możesz też zbudować sobie sam bongo board – zobacz na mój wpis: http://www.ntn.pl/trening/diy-jak-zrobic-bongo-board/ – takie ćwiczenia poprawią Twoje głębokie czucie. Polecam Ci również artykuł doktora Ambroziaka z najnowszego Magazynu NTN Snow & More – jest tam wymienionych kilka ćwiczeń, które powinny Cię zainteresować.

  • doktor

    dzięki Michale za wsparcie, myślę że obok Twoich artykułów podejmujących temat ćwiczeń czucia głębokiego warto będzie w najbliższym czasie przygotować program treningowy dla skifighterów przygotowujących się do walki na stoku.

  • pomocy

    czy polecaja panistwo metode lars

  • Krzysiek

    Witam ,jeżeli zabieg najlepiej między 6 tyg. ,a 6 miesiącem to jak to wpłynie na kolano przy oczekiwaniu na operację półtorej roku . Idzie nowy sezon narciarski , z startów w zawodach pewnie ,,nici” ale czy przy zerwaniu wiązadeł krzyżowych mogę śmigać na nartach ? . Z góry dziękuję za odpowiedz.

  • halina

    Dwa dni temu niebieska trasa dojazdu do wyciagu glupi upadek szarpniecie wkolsnie iuczucie w nim bezbolowego luzu opinia szybka austriackiego lekarza zerwanie wiezadla przedniego mam niewielki obrzek kolana zero bolu przy jednoczesnie zmniejszonej ruchomosci imodle sie zeby to tylko poluzowanie przysrodkowego czy tak moze byc czy to niestety tota gorszawersja

    • Maciej Ambroziak

      Bardzo Pania przepraszam, ze tak pozno podpisuje. Dla ortopedow zima to na ironie bardzo goracy okres.
      W przypadku podejzenia uszkodzen wiezadlowych wskazany jest Rezonans. Oby to tylko LCM. Pozdrawiam

  • Krzysiek

    widać fachowiec Ambroziak ma nas w dupie – my też panie Ambroziak mamy pana w dupie :)))) ,dzięki Bogu jest jeszcze wielu świetnych specjalistów którzy nie są obojętni i chętnie odpowiadają i pomagają . WAL się ,,medyku” !!

  • Krzysiek

    Hej konowale Ambroziak ,a mnie nie wypadało by przeprosić za brak odpowiedzi którą zadałem 3.10.2012 ??????????? ! . W S T Y D ! ! ! .

  • Tomek

    Chamski Krzysiu , zadajesz pytanie w komentarzach na stronie, której dr nie musi odwiedzać i jeszcze zadasz przeprosin ? Puknij się w łeb i idź zadzwoń po karetkę dostaniesz gips na obie dolegliwości. Facet bez krzyzowych czekający na operacje chce smigac na nartach , lód na głowę …

    • Maciej Ambroziak

      Dziekuje Tomku za wsparcie. Czasami opadam z sił. Z szacunku do pacjenta staram sie nie konsultowac przez Internet.

    • Krzysiek

      Spadaj frajerze i nie wcinaj się głąbie ………. tu Ambroziak potrafił się odezwać i dziękować za wsparcie :)))) …………szkoda mi was cwaniaczki ,i jednego i drugiego odjechanego PAJACA .

    • Krzyś

      Kutas jesteś Tomuś , bez krzyżowych 6 lat śmigałem na deskach zanim przeprowadzono u mnie rekąstrukcję .Nie wcinaj się jak stringi w dupcię jak nie kumasz tematu – ,,narciarzu”.

  • Dalia

    Witam. 5 dni temu skręciłam kolano podczas uprawiania sportu Wynik MR: subtotalne zerwanie więzadła krzyżowego przedniego, mierne naderwanie więzadła pobocznego piszczelowego i strzałkowego. Reszta jest ok. Ogólnie jestem przerażona, noga w ortezie na 3 tygodnie, boli przy chodzeniu – czyli nie nadaje się do obciążania. Ortopeda zalecił mi żebym ściągała trochę ortezę i robiła ćwiczenia. Ale jakie? czy tylko próbować zginać nogę? Rehabilitację mam dopiero za półtora miesiąca to chyba trochę pózno.
    Czy jak ściągnę ortezę muszę chodzić w jakimś stabilizatorze albo o kulach?
    Z góry dzięki za jakieś info

  • gorszy

    witam mam na sprzedaż orteze po operacyjną na kolano, nosilem ja tylko 3 tygodnie jeżeli ktos jest zainteresowany (cena do uzgodnieni) prosze sie zglosić pod numer gg: 3096157

  • Karolina

    Poziom dyskusji ,,świetny” .Problem konsultuje się u lekarza w gabinecie a nie w internecie.Pan dr Ambroziak nie ma obowiązku udzielać porad na tej stronie.Może ale nie musi.Sama jestem po rekonstrukcji i nawet do głowy mi nie przyszło,żeby pomocy szukać w świecie wirtualnym.Niektórzy mają fantazję..Lekarz ma co robić.Pozdrawiam doktorze:)

  • Martini

    Witam sprzedam orteze po operacyjną na kolano noszona tylko 4 tygodnie( koor czarny)oraz kule ( raczka nebieska lub fioletowa) 2 pary- prosze o kontakt pod nr 512715705.Pozdrawam

  • Anna

    Witam, to i ja postanowiłam zadać pytanie z nadzieją na odpowiedź ;) a to kwestia stresu, w sb mam umówioną wizytę u ortopedy więc i tak będę chyba wiedzieć co i jak, ale stres jest…..Miałam już 4 zabiegi (2 artroscopie), no i co gorsza 2 rekonstrukcje więzadła krzyżowego przedniego. pierwsza w 2006r, ostatnia we wrześniu 2012. no i tu się zaczyna problem. kilka dni temu zrobiłam ponownie USG i „obraz wskazuje na ponowne zerwanie implantu ACL”, poza tym więzadło krzyżowe tylne z cechami pogrubienia, poza tym łąkotka przyśrodkowa ze skróceniem brzegu wolnego w części środkowej. ” W rzucie więzadła łąkotkowo udowego widoczna jest mineralizacja o wym,2,5×5,5 mm. no i jeszcz rzepka podatna na próbę medializacji (?)a no i jeszcze jakieś predyspozycje do niestabilności rzepki…W sumie dostałam informację, że problemem jest to zerwane więzadło kolejny raz, bo go już nie mozna ot tak przeszczepić ?!?! – nie wymagam wiele, chce tylko pójść do sklepu, na spacer i nie czuć bólu…no i wrócić do pracy………każdą dobrą radę przyjmę otwarcie :)

  • Marek Marszałek

    Niestety przede mną druga już rekonstrukcja więzadeł krzyżowych kolana… Nazbierało mi się w tej dziedzinie mnóstwo doświadczeń. Chętnie pomogę wam i odpowiem na pytania. Wszelkie informacje na: http://www.takiekolano.blogspot.com

    • miki0138

      Moja siostra również jest po subtotalnym zerwaniu więzadła krzyżowego przedniego. Trudno było wrócić jej do sprawności sprzed wypadku. Ale dzięki pomocy specjalistów z Polskiego Centrum Rehabilitacji Funkcjonalnej w Krakowie i jej ciężkiej pracy znowu może uprawiać sport.